چکیده
هدف از این تحقیق، بررسی نقش امید به آینده و فهم معنای زندگی در کاهش گرایش به مصرف مواد مخدر در بین محصلان پوهنتون هرات بود. این تحقیق به روش توصیفی-تحلیلی از نوع همبستگی اجرا شد. جامعۀ آماری شامل ۵۲۲۳ محصل دوره لیسانس بود که ۳۹۳ نفر با استفاده از روش نمونهگیری تصادفی ساده انتخاب شدند. پس از جمعآوری معلومات توسط پرسشنامهها و لحاظ ریزش، تحلیلها روی نمونه نهایی ۳۶۹ نفر انجام شد. ابزارهای تحقیق شامل پرسشنامههای امید به آینده (SHS) اشنایدر، هاریس، اندرسون، هولران، ایرونیک (1991)؛ مقیاس معنی زندگی (MLQ) استگر، فریزر، اویشی و کالر (2006)؛ پرسشنامه تمایل یا گرایش به اعتیاد میر حسامی (1388) بود. نتایج حاصل از تحلیل همبستگی و رگرسیون چندگانه نشان داد که امید به آینده و فهم معنای زندگی (در ابعاد حضور معنی، جستجوی معنی، تفکر عاملی و تفکر راهبردی)، بهطور کلی، نقش معناداری در پیشبینی گرایش به مصرف مواد مخدر (R2 = 0.003, (4, 364) F = 0.234, p = 0.919) در این جمعیت نداشتند. با این حال، تحلیل همبستگی، یک رابطه منفی و معنادار بین تفکر راهبردی (بهعنوان بُعدی از امید) و بُعد فردی گرایش به اعتیاد (r = -0.133, p < 0.05) را آشکار ساخت. این یافتهها که با برخی تحقیقات گذشته همجهت نیستند، بر اهمیت عوامل ساختاری و محیطی قوی (همچون برنامههای کنترول مواد مخدر و آگاهیبخشی) در این محیط خاص تأکید داشته و لزوم در نظرگیری همزمان عوامل فردی و اجتماعی در تدوین برنامههای پیشگیری را نشان میدهند.